“เมื่อพูดถึงเรื่องเมืองแห่งการเรียนรู้ หรือ Learning City ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับหน้าที่รับผิดชอบของเทศบาลนครขอนแก่น เราดำเนินงานตามวิสัยทัศน์ที่ว่า ‘พัฒนาเมืองสู่สากล สร้างสังคมแห่งความสุข’
การที่เมืองจะพัฒนาได้และสร้างสังคมที่เป็นสุข ต้องเริ่มที่ ‘คน’ คนที่เป็นกำลังสำคัญในการร่วมกันพัฒนาเมือง ยกตัวอย่างในกรณีที่เปรียบเทียบง่าย ๆ เช่น ถ้าเราจะพัฒนาขอนแก่นเป็นเมือง Smart City แต่ถามว่า Smart City จะไม่เกิดขึ้นได้จริง ถ้าเราไม่พัฒนาคนให้เป็น Smart People วิธีการของเทศบาล คือ เราเริ่มต้นที่รากฐานด้านการศึกษา โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับโรงเรียนในสังกัดเทศบาลจำนวน 11 โรงเรียน 11 ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก เรามีนักเรียนทั้งหมดเกือบ 10,000 คน มีครูทั้งหมด 500 กว่าคน การศึกษาของโรงเรียนเทศบาลเราวางไว้โดยใช้แนวคิด 3 Success Success ที่หนึ่ง ด้านทางวิชาการ นักเรียนที่มีความถนัดทางด้านความรู้ ด้านวิชาการ ประสงค์ที่จะไปเรียนต่อในที่สูงขึ้นให้ได้รับสนับสนุนและส่งเสริมอย่างเต็มที่ มีการปรับปรุงการเรียนการสอนจากระดับอนุบาลถึงระดับประถม และระดับมัธยม มีโครงการพัฒนาครู พัฒนาอุปกรณ์ การเรียนการสอน อาคาร สถานที่ ให้สอดคล้อง และเท่าทันการเปลี่ยนแปลงของสังคมโลก บวกกับปลูกฝังคุณลักษณะพึงประสงค์ 5 บวก 1 เป็นพื้นฐาน ซึ่งประกอบด้วยการมีวินัย อดทน รับผิดชอบ เอื้อเฟื่อเผื่อแผ่ กตัญญู บวก 1 คือ สำนึกรักท้องถิ่น ถือเป็นหัวใจสำคัญของจิตสำนึกของคนขอนแก่น
Success ที่สองคือด้านให้เป็นทางเลือกด้านกีฬา อาชีพ ใครมีแววที่จะไปทางด้านอาชีพ หรือทางสายวิชาการไม่ใช่แนวของเขา ก็มาเลือก Success นี้ได้ Success ที่สามคือทักษะชีวิตให้คิดเป็น เน้นการพัฒนาทักษะชีวิตเพื่อที่เขาจะได้อยู่คู่กับสังคมได้ โดยไม่มีปัญหาต่อไปในอนาคต ไม่ให้เด็กหลุดออกไปจากระบบการศึกษา และการดูแลของสังคม ซึ่งขอนแก่นเองก็เคยมีบทเรียนเรื่องนี้ จากการมีเด็กแก๊งซึ่งเคยมีมากถึง 22 แก๊ง มีสมาชิกเป็นพัน ๆ คน กลายเป็นปัญหาที่ใหญ่มากของเมืองใหญ่ แต่ทางเทศบาล ครู ผู้ปกครอง ต่างก็ช่วยกันชักชวนให้เด็กแก๊งค่อย ๆ กลับเข้ามาร่วมกิจกรรมสร้างสรรค์ กิจกรรมสาธารณะประโยชน์ ทำให้พวกเขามีคุณค่า และใครที่พร้อมกลับไปเรียนในระบบก็ให้กลับมาเรียน บางคนก็ไปต่อสายอาชีพ ให้เขาได้มาร่วมกิจกรรมกับเทศบาล จนกระทั่งปัจจุบันอยู่เทศบาลและหน่วยงานเครือข่ายที่เกี่ยวข้องกว่า 25 หน่วยงานก็ร่วมกันผนึกกำลังดูและเด็กกลุ่มนี้ และทางเทศบาลก็จัดตั้งศูนย์ดูแลเด็กขึ้นมาให้เขาได้ใช้ประโยชน์ ดูลทั้งเรื่องคุณภาพชีวิต เรื่องการศึกษา อาชีพ ปัญหายาเสพติด และเรื่องเอดส์
เรื่องเรียนรู้นอกห้องเรียน หรือการเรียนรู้ตามอัธยาศัย สำหรับคนทุกวัย ไม่ว่าจะเป็นเยาวชน ผู้ใหญ่ จนวัยผู้สูงอายุ เทศบาลก็ได้จัดตั้งศูนย์ ICT เป็นแหล่งเรียนรู้ไว้ที่ตลาดสดเทศบาล 1 แม่ค้า มีหลักสูตรเป็นคอร์สสั้นๆ ให้เรียนรู้เรื่องใหม่ ๆ หรือการใช้เทคโนโลยีขั้นพื้นฐาน ถ้าใครอยากอ่านหนังสือเราก็มีโครงการชื่อว่า Mini Library เป็นห้องสมุดขนาดเล็กกระจายตัวอยู่ตามสวนสาธารณะ เพื่อให้ชุมชนได้มาหยิบหนังสือไปอ่าน หรืออย่างชุมชนที่เข้าไม่ถึงห้องสมุดอย่างชุมชนริมทางรถไฟ เราก็มีรถสามล้อพ่วงข้างจากทางเทศบาลใส่หนังสือตามไปถึงที่ให้เด็กๆ และคนในชุมชนได้หยิบยืมอ่าน นี่คือสิ่งที่เราพยายามทำ พยายามสร้างการเรียนรู้ให้เกิดขึ้นในทุกมิติ เพื่อสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้และก็เป็นสังคมการเรียนรู้ตลอดชีวิต เป็น Smart Education หนึ่งในองค์ประกอบของ Smart City ขอนแก่นที่ประกอบด้วย Smart People, Smart Living, Smart Economy, Smart Environment, Smart Education, Smart Mobility และ Smart Government
ซึ่งการก้าวสู่การเป็น Smart City คือยุทธศาสตร์ แนวทาง และการใช้เกณฑ์มาตรฐานในการนำพาเมืองขอนแก่น ให้ทัดเทียมกับเมืองอื่นๆ ในระดับสากล
ผมขอนำเรียนเพิ่มเติมจากการขับเคลื่อนการพัฒนาเมืองโดยมีศูนย์การที่การพัฒนาคน และการพัฒนาการเรียนรู้ตลอดชีวิตแล้ว ขณะนี้เทศบาลนครขอนแก่นยังคงเดินหน้ากับโครงการ LRT ร่วมกับเทศบาล 5 เทศบาล ซึ่งมอบให้กับบริษัทในสังกัด 5 เทศบาล คือ บริษัท ขอนแก่น ทรานซิท ซิสเต็ม จำกัด KKTS โดยปัจจุบันระดมทุนได้แล้ว 25 ล้านบาท โดยทั้ง 5 เทศบาลมีความมุ่งหวังว่าหากทำให้โครงการ LRT สำเร็จ จะช่วยแก้ปัญหาการจราจร และระบบขนส่งสาธารณะในเมือง พร้อมไปกับการยกระดับคุณภาพชีวิตไปด้วย ทั้งที่เกิดจากการพัฒนาพื้นที่ธุรกิจโดยรอบสถานี การพัฒนาธุรกิจตามแนวเส้นทาง และการสร้างงานทั้งทางตรงอย่างการผลิตและซ่อมแซมรถรางเบา และทางอ้อมจากผลของการพัฒนาระบบราง และที่สำคัญคือการพัฒนาการศึกษาให้มีหลักสูตรระบบรางให้ นักเรียน นักศึกษา ประชาชนในจังหวัดขอนแก่นในอีสาน สามารถที่จะมาเลือกเรียนในที่นี่ได้ เมื่อเรียนจบคุณก็จะมีงานทำ การยกระดับรายได้ ซึ่งเราก็ประเมินแล้วว่าจะส่งผลดีไม่ใช่เพียงแค่จังหวัดขอนแก่น แต่จะกระจายผลประโยชน์ไปยังอีก 4 จังหวัด อีสานตอนกลาง สอดรับไปกับการพัฒนาให้ขอนแก่นเป็น Logistics Hub และสร้างโอกาสในด้านอื่น ๆ ตามมามากมายในอนาคต ณ ขณะนี้กระบวนการรับฟังความคิดเห็นทำความเข้าใจกับคนขอนแก่น ได้ดำเนินการไปแล้ว เหลือเพียงหานักลงทุนมาร่วมลงขันสร้างให้ LRT ให้เกิดขึ้นจริงต่อไป”
ธีระศักดิ์ ฑีฆายุพันธุ์
นายกเทศมนตรีเทศบาลนครขอนแก่น
“เป็นสิ่งวิเศษที่สุด ที่ผ้าไหมของจังหวัดลำพูนได้ปรากฏต่อสายตาผู้คนทั้งในและต่างประเทศ ทั้งเมื่อครั้งสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงให้การส่งเสริม และทรงฉลองพระองค์ด้วยผ้าไหมยกดอกลำพูนในพระราชพิธีสำคัญต่าง ๆ และกระทั่งในปัจจุบัน สมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินีในรัชกาลที่ 10 ก็ทรงส่งเสริมผ้าไหมไทย และฉลองพระองค์ด้วยผ้าไหมยกดอกลำพูนในพระราชพิธีสำคัญเช่นกัน ดิฉันเป็นคนลำพูน มีความภูมิใจในงานหัตถศิลป์การทอผ้าไหมยกดอกนี้มาก ๆ และตั้งใจจะรักษามรดกทางวัฒนธรรม ทำหน้าที่ส่งต่อถึงคนรุ่นต่อไป…
“ความที่โตมาในลำพูน เราตระหนักดีว่าเมืองเรามีต้นทุนทางวัฒนธรรมที่สูงมาก ทั้งยังมีบรรยากาศที่น่าอยู่ อย่างไรก็ดี อาจเพราะเป็นเมืองขนาดเล็ก ลำพูนมักถูกมองข้ามจากแผนการพัฒนาของประเทศ เป็นเหมือนเมืองที่มีศักยภาพ แต่ยังไม่ถูกปลุกให้ตื่นความที่เราเคยทำงานที่ศูนย์สร้างสรรค์งานออกแบบ (ปัจจุบันคือสำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ (องค์การมหาชน) หรือ CEA - ผู้เรียบเรียง) ได้เห็นตัวอย่างความสำเร็จของกระบวนการพัฒนาย่านด้วยกรอบพื้นที่สร้างสรรค์ในหลายพื้นที่…
“ผมเป็นคนลำพูน และชอบทำกิจกรรมนอกห้องเรียนมาตั้งแต่เด็ก ปัจจุบันเป็นประธานสภาเด็กและเยาวชนจังหวัดลำพูน ควบคู่ไปกับกำลังศึกษาคณะรัฐศาสตร์ ชั้นปีที่ 4 มหาวิทยาลัยเชียงใหม่จากประสบการณ์การทำงานในสภาฯ ทำให้ผมเห็นว่า เยาวชนลำพูนมีศักยภาพที่หลากหลาย แต่สิ่งที่ขาดไปคือเวทีที่เปิดโอกาสให้พวกเขาได้แสดงความสามารถและพัฒนาตัวเองอย่างต่อเนื่อง นอกเหนือจากการสนับสนุนจากโรงเรียนหรือโครงการของภาคเอกชน ปี 2567 พี่อร (ดร.สุดารัตน์ อุทธารัตน์…
“อาคารหลังนี้แต่ก่อนเป็นที่ประทับของเจ้าราชสัมพันธวงษ์ลำพูน (พุทธวงษ์ ณ เชียงใหม่) น้องเขยของเจ้าจักรคำขจรศักดิ์ เจ้าหลวงองค์สุดท้ายของลำพูน อาคารถูกสร้างขึ้นเมื่อปี 2455 หลังจากนั้นก็ถูกขายให้พ่อค้าชาวจีนไปทำเป็นโรงเรียนหวุ่นเจิ้ง สอนภาษาจีนและคณิตศาสตร์ โรงเรียนนี้เปิดได้ไม่นานก็ต้องปิด เพราะสมัยนั้นรัฐบาลเพ่งเล็งว่าอะไรที่เป็นของจีนจะเกี่ยวข้องกับลัทธิคอมมิวนิสต์ แต่หนูก็ไม่รู้หรอกว่าโรงเรียนนี้เกี่ยวข้องหรือเปล่า (ยิ้ม) จากนั้นอาคารก็ถูกเปลี่ยนมาเป็นโรงเรียนมงคลวิทยาในปี…
“เราโตมากับวัฒนธรรมของคนลำพูน ชอบไปเดินงานปอย ร่วมงานบุญ ก่อนหน้านี้ก็เคยทำงานรับจ้างทั่วไป จนเทศบาลฯ มาส่งเสริมเรื่องการทำโคม โดยมีสล่าจากชุมชนศรีบุญเรืองมาสอน เราก็ไปเรียนกับเขา ตอนนี้อาชีพหลักคือการทำโคม ทำมาได้ 2 ปีแล้ว สำหรับเรา โคมคืองานศิลปะ เป็นสัญลักษณ์และมรดกที่ยึดโยงกับวัฒนธรรมของคนบ้านเรา ตอนแรกเราไม่มีความคิดเลยว่ามันจะกลายมาเป็นอาชีพได้…
“ก่อนหน้านี้เราเป็นสถาปนิก และกระบวนกรจัดประชุมสัมมนาด้านวิชาการ โดยหลัก ๆ จะอยู่เชียงใหม่ ช่วงปี 2562 เรากลับลำพูนและเห็นเทศกาล River Festival Lamphun ริมแม่น้ำกวง รู้สึกตื่นตามาก ๆ ไม่เคยคิดว่าเราจะได้เห็นโชว์แสง…